Logarchief   terug  home   verder

Logs november 2010

 


30 november
8.10 uur. Wie kun je nog geloven? Het KNMI zegt net met stelligheid dat het vandaag droog is, maar hier in de Achterhoek sneeuwt het behoorlijk.

Een paar dagen geleden schreef ik over een wit kannetje dat achter in een kast op de logeerkamer stond. Er stond nog meer, o.a. een echte speeldoos. Ooit gekregen van tante Cor, de ongetrouwde oudste zus van mijn moeder. Ze reisde veel en uit Zwitserland bracht ze die speeldoos mee. Twee melodietjes kan hij spelen na opwinden met de sleutel die in de bodem zit, naast het etiket met de titel: Das Emmenthal Kuhreigen.
Op de foto's het speelwerk, dat bestaat uit een rol met pinnetjes en een metalen kam die de pinnetjes raakt als de rol ronddraait. Als kind vond ik het fascinerend om naar te kijken. En nog.
     

29 november
koud bladNog steeds winter.  Dit blad ziet er pront uit, kan kennelijk goed tegen de kou, maar het blad van een plant ernaast hing er als een natte bevroren dweil bij. Met de Amaryllisplanten binnen gaat het tot nu toe goed. Vier van de zes bollen hebben groene punten. Ze mogen nu in het licht en krijgen iets meer water.  Uit de terraspotten die ik binnen heb gezet, kruipen nog geen beestjes. Afkloppen.

Het sneeuwt al van een uur of 11 af en nu om 5 uur sneeuwt het nog. Ik heb het net gemeten, 4 cm is er gevallen.
eerste sneeuw Geen plaats meer in de herberg

In de VK van vrijdag een groot artikel over de streek bij Forst aan de Duits/Poolse grens met de plaats Guben/Gubin op beide oevers van de Neisse, de grensrivier. De ouders van onze schoonzoon zijn bij Forst aan de Duitse kant geboren, maar vluchtten naar het Westen. Zijn grootouders hebben er wel tot hun dood gewoond. Ik herken het verhaal over de kaalslag aan Poolse kant. Het dorp aan die kant, waar voor de oorlog ook veel familie woonde, was er niet meer, het was of het nooit had bestaan. Een enorme schok voor de oude mensen, die daar hun jeugdherinneringen hadden. Al die jaren hadden ze gedacht, als de grens weer open gaat, kunnen we er weer heen. En dan is er niets meer achter die dijk.

De veldschuur is af, maar ik denk dat ik hem nog een keer in de verf zet, hij ziet er zo schraal uit. Ik had hem eerst 3x op papier gemaakt en dat ging makkelijker dan op doek. Ik heb een hele tijd niet geschilderd, dus het is weer wennen. 't Komt wel. Ik heb het met een vrij grote platte kwast gedaan, jawel, 1 kwast! Dan kun je niet gaan priegelen, dus prima om zo weer te beginnen. 
veldschuur in verf

Zondag 28 november - Midwinterhoorn blazen - adventbegin.
Mooi is het buiten! Toen ik ging wandelen, was het - 6,2 C, aan de grond - 7,8. De zon kwam bloedrood op en het Hilgelo dampte. De kraaien zaten hongerig te wachten tot iemand de vuilnisbak open zou zetten.
wachten op ..... 
Gisteren hebben we voor het eerst deze winter zuurkool gegeten, bio, lekker, Marieke zei het zelf. Haar man is niet zo van de zuurkool, dus toen die niet mee kon komen, kon zij hier haar hart ophalen. Haar hart ophalen?? Had ze dat laten liggen of zo? Idiote uitdrukking. Waar komt die vandaan? Als ik het zeg, vind ik er niets geks aan, maar nu ik het opschrijf, klinkt het z raar.   Dr. F.A. Stoett erbij gehaald. Ik weet het ook niet, zegt die, maar vermoedelijk wil zij zeggen: 'zich verkwikken door diep adem te halen, door met lange teugen verse lucht in te ademen, volop vreugde scheppen, er naar hartelust van genieten.' Daar heb je dat hart en die lust. We hadden er gekookt spek en hertenbiefstukjes bij. 

27 november
Helemaal achterin de boekenkast in de logeerkamer staat een klein wit aardewerk kannetje. Het is niet meer te gebruiken voor vloeistoffen, er zit vanaf de bovenrand tot halverwege de bodem een barst in. De bodem is van onderen helemaal zwart beroet en er zijn stukken aardewerk afgebroken. In de bodem is vaag als merk een verdiept klavertje 3 te zien met een 3 erboven. De inhoud van de kan is Liter. Dat staat in grote letters onder de tuit, dus het zal wel waar zijn, ik heb het niet nagemeten.  
Jachman heeft het gerfd van zijn grootmoeder en ik vroeg waarom hij zo zuinig op dat beschadigde ding was. 
Voordat hij 'melk' kon zeggen, bij wijze van spreken dan, kende hij dat kannetje al. Er zat altijd lauwe melk in. Zijn zusje en hij kregen 's morgens voor ze naar school gingen een beker melk uit dat kannetje. Zijn grootmoeder had die gewarmd op het fornuis en als dat niet aan was, op het petroleumstel. 
Zijn zusje overleed toen ze 16 was en vrij kort daarna stierf ook zijn grootmoeder. Het waren de twee mensen waar hij het meest van gehouden had.
Dat kannetje werd voor Jachman een soort symbool  voor de tijd dat de wereld nog veilig was. Binnen en buiten, 1936. En daar ben je zuinig op.
Ik heb wel een oplossing gevonden om het symbool wat meer in het zicht te zetten. Een klein vaasje erin met een paar bloemen. Best leuk.
   

26 november
vorst 
Vanmorgen ziet het er echt winters uit. Koud genietweer. IJs op de plas.

De Mens en zien Nsten B is uit. Het negende in de reeks Woordenboeken van de Achterhoekse en Liemerse dialecten (WALD). Het heeft naast een index met dialectwoorden uit Achterhoek en Liemers ook een lijst met Nederlandse woorden. Handig voor mensen die niet z thuis zijn in het Achterhoeks. Het Staringinstituut verricht goed werk om de streektaal vast te leggen en waar mogelijk het gebruik ervan te stimuleren.
In de afdeling 'buten spllen', bij ons heet dat dan 'boeten spllen', staat piepverstoppen, verstoppertje spelen. Daarvan herinner ik me nog de roep 'spelverbrod!!' als er vals werd gedaan bij verstoppen of 'verlos'. Er werd dan geroepen 'oetkomm'n!! spelverbrod!!' Ik heb nooit geweten wat het precies betekende, maar nu met dit boek kan ik het opzoeken. Jammer, het staat er niet in. Een heleboel woorden voor vals spelen staan erin, maar spelverbrod kan ik niet vinden. 
In het woordenboek van Deunk kom ik het werkwoord 'verbrodden' tegen, verknoeien. Voltooid deelwoord 'verbrod'. Dat zal het zijn.
De spelling in deze serie woordenboeken is de WALD-spelling.  Als ik wat wil insturen naar De Moespot, het blad van de Dialectkring, moet ik dat in de SONT-spelling doen. Sont staat voor Streektaal Organisatie Nedersaksisch Taalgebied.

De stichting SONT is de overkoepelende organisatie van instellingen, die zich in brede zin bezighouden met de streektalen in het gebied Groningen / Drenthe / Stellingwerven / Overijssel / Achterhoek / Veluwe.
Samen vormen zij het Nedersaksisch taalgebied. SONT stelt zich in algemene zin ten doel de belangen van het Nedersaksisch in haar verschillende varianten te behartigen. De specifieke doelstelling is het verwerven van de erkenning van de Nedersaksische streektaal volgens deel lll van het Europees Handvest Minderheidstalen.
Erkenning houdt een bevestiging in van de Nederlandse overheid, de Nedersaksische overheden en de Raad van Europa, dat het Nedersaksisch als cultureel erfgoed in levend gebruik dient te blijven.
Het Nedersaksisch in Nederland sluit in taalkundige zin aan bij het Nedersaksisch/Nederduits in het noorden van Duitsland. Het gehele gebied is betrokken bij grensoverschrijdende activiteiten, zowel bestuurlijk, ambtelijk als cultureel.


25 november
nedapboek
Jachman heeft 33 jaar bij de Nedap gewerkt. Hij solliciteerde er met een open sollicitatie eind '53 en is 1 januari '54 op het bedrijfsbureau begonnen als leerlingwerkvoorbereider. Deze week is er een boek verschenen over 80 jaar Nedap, geschreven door Paul de Rooij, de zoon van een van de directeuren. Over de vroege geschiedenis wist ik weinig, voor ons begon de geschiedenis na de oorlog toen Nedap van Amsterdam naar Groenlo verhuisde. Het is leuk om namen van oudmedewerkers te zien, evenals oude foto's, en over de grote lijn van de bedrijfsvoering te lezen. Die loopt van bakelieten deurknoppen tot de toegangsbeveiliging voor Burj Khalifa in Dubai, het hoogste gebouw ter wereld.  Het geeft toch wel een trots gevoel, al ligt de Nedaptijd ver achter ons. 

24 november
Op het pad langs het Hilgelo heeft het gezand. Er is een dikke laag vers zand gevallen. Niet uit de lucht natuurlijk maar uit een vrachtwagen. Het ziet er zo los uit als versgevallen sneeuw en zo loopt het ook.
zandpad   beek en ondergaande zon
2e foto: Een week geleden stond de boom op de linkeroever nog met de stam in het water. Nu konden mensen van het waterschap door de beek lopen om de meegespoelde takken die tegen de oever vastgelopen waren los te wrikken, door te zagen en samen met de ook gesnoeide takken die op de oever te ver doorgroeiden weg te laten drijven.
Als zij dat kunnen, kan ik het ook wel met bladeren doen. Dertig kr.w. inmiddels.
Na de buien kwam de zon er nog even door. Wandelen! Niemand kwam ik tegen die er ook van genoot. Een mevrouw zat ineengedoken op een bankje te roken met de rug naar het licht. Triest.

23 november
Gisteren hoorde ik een vrouw zeggen: 'Het leven wordt niet met tijd gemeten, maar met bijzondere momenten.'
Dat vind ik een wijze uitspraak.  Maar wat zijn bijzondere momenten? De herinneringen die je hebt? Was het dan niet bijzonder wat je niet meer weet? Was het allemaal bijzonder wat je nog wel weet?
Ik weet wel dat bijzondere momenten geen wereldschokkende gebeurtenissen hoeven te zijn, het kan ook met een stofzuiger te maken hebben. Al die keren dat ik gestofzuigd heb, leverden geen bijzondere momenten op, behalve n.
In 1954 toen we trouwden, hadden we geen geld voor een stofzuiger. We woonden in een zomerhuisje en misten zo'n apparaat niet. Een jaar later veranderde dat, toen we in een echt huis woonden. Een maandsalaris moesten we ervoor neertellen. We spaarden ervoor. Ik vond dat ik voor die prijs dat ding elke dag moest inzetten. Het was een goeie, hij ging 20 jaar mee. De eerste keer dat ik ging stofzuigen lag onze oudste ( ze was misschien een maand oud) te slapen in het door Jachman zelfgetimmerde bedje. We bewoonden 2 kamers en een keuken, dus veel keus aan slaapkamerruimte hadden we niet. Ik zoog om en onder het bedje, stootte ertegenaan, om en onder ons bed, stootte tegen de tafel en de commode, het was een kleine kamer en ik wilde hard werken en alles leren, ook stofzuigen, en onder al die herrie bleef dochter rustig doorslapen. Nooit dat moment vergeten.
Het eind voor die machine weet ik ook precies, dat kwam 20 jaar later op de eetkamertafel ( ja dezelfde nog) hier in dit huis. Op uitgespreide kranten werd hij gedemonteerd. Aan het gezicht van Jachman was het verloop van het onderzoek te zien. De toestand bleek zeer ernstig te zijn. Geen herstel meer mogelijk.
Dat beeld van de gereedschapskist onder de lamp, de kranten op tafel met die verzameling onderdelen erop en het lawaai waarmee Jachman die troep met een armveeg van tafel in de zinken emmer mietert, is een herinnering. Een bijzonder moment? Nee, wel dat stofzuigen van 20 jaar daarvoor.

22 november
kring om de maan
Na de vele regendagen zien we eindelijk weer eens zon en maan. Deze foto is van zaterdagavond.  Er is een kring om de maan, maar:
'Een kring om de maan dat zal nog gaan,
een kring om de zon daar huilen vrouwen en kinderen om'.
In ieder geval was het gisteren schitterend weer in de Achterhoek en ook op de Veluwe. Een genot om kalm een eind te rijden. Kon ik gelijk TomTom uitproberen. Eerst had die geen zin, weigerde het beginpunt van de reis te zoeken, ik stond niet bij de harde weg, maar in de wei.  Ook toen ik terugkwam, vond ie dat ik het laatste stukje nog eens over moest doen. Op het scherm verscheen een lus terug over de rotonde. Ik had geen zin om terug te rijden over de rotonde, want ik was al zo dicht bij huis, dat ik kon zien dat ik een lampje had laten branden binnen, en ging lekker toch maar de zandweg in naar onze achteringang. 'U rijdt een zandweg in' klonk het verwijtend. Of waarschuwend, dat kan ook.
't Heeft toch iets engs, zo'n alwetend oog.
Zometeen zegt ie nog dat ik gelijk als ik thuis kom netjes mijn auto binnen moet zetten. Het volgende is dat ik naar de wasstraat gestuurd wordt. Je weet maar nooit. BBIWY 2084.

Zondag 21 november
In de kkkene van Erve Kots hadden we met 12 mensen een schrieversbijeenkomst van de Dialectkring Achterhoek en Liemers. Het vuurtje brandde, de koffie was best en de stemming ook.
De inleiding ging over Het Sonnet. Er zijn enorm veel boeken, verhalen, columns, versjes en gedichten in het Achterhoeks verschenen, maar er is geen sonnet  bekend. De inleider had heel wat werken doorgespit, maar er niet een gevonden.
Bij al die schrijvers waren veel mensen uit het onderwijs en anderen met een behoorlijke opleiding, die echt wel wisten hoe de regels voor sonnetten waren, maar toch schreven ze die niet.
Zelf denk ik, dat de Achterhoekers van oudsher hun gevoelens niet snel uitten en dus veel anekdotisch schreven, of beschrijvingen gaven van landschap en boerenleven, ook in de gedichten. Hun lezers hadden toen ook meestal weinig schoolopleiding, maar lazen wel versjes en gedichten met korte regels.
Een sonnet is moeilijk om te schrijven door de regels die ervoor gelden. Ook daarom worden er in het algemeen weinig sonnetten geschreven.
De opdracht of liever gezegd de aansporing of liever gezegd de uitnodiging voor de volgende keer is, gooi het eruit, waag eens een poging!

20 november
Om 1 uur zet ik een blad met walnoten buiten, om 3 over 1 komt eekhoorn 1, om 5 over 1 eekhoorn 2,  en om 6 over 1 eekhoorn 3. Ze brengen de noten de beek over naar het bos, begraven ze zomaar midden in het gras en verstoppen ze onder de hoop bladeren naast de kruiwagen.
In 't bos lijkt niet efficient, want duurt te lang. In 't gras is niet efficient, 't gaat wel snel, maar rovers kijken belangstellend toe. In de bladerhoop verstoppen is superdom, dat ritselt, Feind hrt mit, te weten eksters en andere eekhoorns. Bovendien ben ik van plan om zo dadelijk die bladeren in de beek te gooien. 
De bosbewaarder doet het dus zo slecht nog niet. Ze nemen met z'n drien in een half uur 13 noten mee en verstoppen ze. Het luilekkerblad gaat weer naar binnen.
Ik vind het wel frappant dat ze zo snel doorhebben dat er iets te halen is. Ze moeten elkaar beslist altijd in de gaten houden.

Op de eerste foto is er nog geen concurrentie te zien, staart is in rust.
Als er meer liefhebbers verschijnen, zie je de opwinding, zwaaien met de staarten, die wel 2x zo dik zijn. Op de achtergrond van de laatste foto zie je ver achter de graafeekhoorn een zwarte stip, dat is een ekster. Je moet me maar op m'n woord geloven. 
nummer 1 rustignummer 2, opwindinggauw wegwezennummer 3

19 november  Gisteravond 18/11  naar A.L.Snijders en Joost Conijn geweest   Verslag.   

zakdoekmuis

Afgelopen woensdag was het muizendag.
Bij de woensdaggedichtdaggrrls werd dit gedicht van Willem Wilmink ingestuurd: 

Willem Wilmink; De zakdoekmuis
(in een speelgoedwinkel)

Als mijn opa een paar knopen
in zijn zakdoek had gelegd.
was 't een muisje dat kon lopen,
echt een muisje met twee oren.
't Hupte op opa's arm naar voren...
streng wees opa hen terecht
om hem dan weer op te stoken...
ach, meneer, dat was pas echt.

'k Zou zo'n zakdoek willen kopen,
'k heb er zo lang naar gezocht,
want een zakdoek die kan lopen
zou mijn kinderen meer bekoren
dan een robot op twee Noren
of een racebaan met een bocht....
als u er tenminste ook een
echte opa bij verkocht.

'Het spijt me meneer, daar kan ik
u niet aan helpen. Dag, meneer...'

Het rijmschema van dit gedicht heb ik mooi in elkaar geknoopt, vind ik zelf:
abaccbdb
aeaccede
Waarbij a, c, d half op elkaar rijmen en b, c eveneens. Met als gevolg van
dit alles dat het gedicht echt gaat lopen, net als die zakdoekmuis.
-------------
Uit: Kinderen
Meer dan honderd gedichten over hun wondere wereld
verzameld en toegelicht door Willem Wilmink
Prometheus, Amsterdam 1994

Natuurlijk kwamen daar van een paar grrls reacties op. Fijn, weer eens Wilmink! Maar hoe maakte je zo'n muis ook al weer?
Op een site kwam ik een prachtige reeks foto's en een beschrijving tegen. Het resultaat zie je hierboven. 
http://www.serendips.eu/?file=070621
Ik stuurde bovenstaande foto naar die site en kreeg een aardige mail terug: 'goed oefenen, het gaat om de uitdaging ;-)'

Carla belde. Ze had dinsdagavond alvast een fles water en een kartonnetje chocomel in de fietstas gestopt om woensdag mee naar het werk te nemen.
's Morgens doet ze haar lunchspullen erbij in en heeft gelijk een natte hand. Hoe kan dat? Ze kan niet geloven dat de chocomel lek is en pakt het pakje uit de fietstas. Gelijk loopt het over haar sjaal en jas, haar broek, ze zit onder.
Een muis heeft op de hoek van het pakje een gat geknaagd door karton en folie heen. 'Je wilt niet geloven hoe hoog de chocomel in de fietstas stond! Nooit geweten dat 200 ml zoveel was.'

18 november
Toevallig kwam ik op een site terecht waarin L.H.Wiener vertelt dat hij alleen geconcentreerd kan werken als hij bepaalde muziek draait. Steeds hetzelfde stuk. Als het uit is, start het opnieuw op.
Dat spreekt me enorm aan. Ten eerste omdat hij het dubbelvioolconcert van Bach noemt en ten tweede omdat ik ook graag steeds dezelfde muziek draai als ik zit te werken. Ten derde, dat dubbelconcert vond ik altijd prachtige begrafenismuziek. Vooral het tweede deel. Dat zou gespeeld moeten worden als het zover was. Het staat ook al ergens genoteerd.
Mijn mening is echter veranderd. Geen begrafenis voor mij. Geen begrafenismuziek dus.
Hoe werkt die herhaling? Wiener geeft als verklaring dat je daardoor in een bepaalde gemoedstoestand komt, terwijl je de muziek eigenlijk niet meer hoort. Exact! Zo werkt het bij mij ook. Ik zit dan binnen in een cocon van muziek.   

17 november
Poster van Vic Hulshof
   
Vereniging Het Museum, Stichting Mondriaan Winterswijk en de Winterswijkse Amateurschilders sluiten zich met anderen aan bij het Achterhoekse protest tegen de onevenredig zware bezuinigingen op kunstsubsidies en verhoging van de btw.
Vic Hulshof maakte posters met een link naar The Wall, van Pink Floyd. De linker stond groot in de Gelderlander, de rechter is te downloaden  van de site Vix.nu    Misschien helpt het als iedereen, die kunst een warm hart toedraagt, een poster voor het raam hangt.

Bij de camping werd vanmorgen al bijtijds druk blad geharkt. De oudelui zijn altijd al vroeg bezig in de tuin en dan kom ik er langs wandelen net of ik niets beters te doen heb. Voel me dan wel eens wat ongemakkelijk. Nu kon ik trots vertellen van mijn 25 kruiwagens blad.  Waar of ik dat allemaal liet. Ik biechtte op dat ik dat in de beek strooide bij hoog water.
De beek stroomt ook langs hun huis en gaat dan met een bocht het bos in, waar ook nog eens een massa blad in het water terecht komt.
Gelukkig hadden zij ook wat op te biechten! We verraden elkaar niet.

16 november
Toen ik om 12 uur met een omweg naar huis fietste, het was schitterend weer geworden, windstil en met een stralende hemel, hoorde ik kraanvogels. Het waren er veel, ver weg of heel hoog. Afstappen dus om te kijken. Jammer, ik was tussen de bomen en kon maar een klein stuk lucht zien. Een eind verder hoorde ik weer nieuwe groepen aankomen en toen kon ik ze goed waarnemen: 5 V's van zo'n 40 vogels, ze vlogen heel hoog, in het felle licht nauwelijks te zien. Toen ik thuis mijn fiets wegzette, vlogen er weer een paar V's over, veel te hoog om ze te fotograferen, maar weer zeer duidelijk te horen. Afgelopen nacht had ik ze ook al gehoord, werd er toen waarschijnlijk wakker van.
De kraanvogeltrek is zo mooi en raadselachtig!  Puur natuur. 't Wordt winter.

Op schilderles zet om de beurt n van de leerlingen thee of koffie en brengt wat lekkers mee. Soms loopt de koffiepauze wat uit. Twaalf oudere tot oude vrouwen beleven heel wat in een week en voordat iedereen haar verhaal verteld heeft, zijn er meer dan 15 minuten om. De cake was aanleiding voor een reeks beschouwingen over de Turkse, Indonesische - wij zeiden Indische-, Chinese, Franse en Italiaanse keuken en idem winkels, marktkramen en kleding.  Hoe zag hij eruit? Grasgroen, sapgroen. Dat was even slikken. Mijn oerinstinct zag het duidelijk als onnatuurlijk voedsel. Was hij lekker? 't Ging. De mijne is  lekkerder. SorryCorrie.
pandancake, foto van internet 

15 november
Ik ben altijd een echte boekenlezer geweest, maar de laatste paar jaar luister ik vaker naar muziek dan dat ik een roman lees.  Nonfictie lees ik wel, gisteren ben ik begonnen aan Vergeetboek van Douwe Draaisma, over de functie en noodzaak van het vergeten. Bij VPRO Boeken vertelde de auteur dat er een paar honderd soorten van vergeten zijn. Ik ben benieuwd.
 
Enorm veel muziek heb ik leren kennen bij radio vier. Niet alleen klassieke, maar ook moderne muziek. Een programma als Diskotabel waarin kenners/liefhebbers plaatopnamen vergelijken en vertellen welke verschillen ze opmerken, waarom A meer de opvatting van de componist weergeeft en een prima orkest heeft, en B weer een betere solist heeft, een  technisch prachtige opname is, maar waar de dirigent kiest voor een te traag tempo-  van die dingen, daar heb ik veel van opgestoken. Had geen idee dat er zoveel verschil tussen opnames van goede orkesten was.

Zondag 14 november

     
Het regende vanmorgen nog behoorlijk toen ik naar het hoogwater ging kijken in het Bnnink en bij het retentiebekken. Niemand tegengekomen, zelfs geen visser bij het Hilgelo gezien.

Gisteravond heb ik vier keer achter elkaar de Arietta uit Sonata no. 32 in C minor van Ludwig van Beethoven gedraaid, een uur lang is dat. Opus 111 is de laatste pianosonate die hij schreef. Ik ken alleen van dit stuk een oude opname van Alfred Brendel uit begin jaren zestig en ik vind het prachtige muziek. Beethoven componeerde deze sonate in 1821/22. Hij was toen 51 jaar en al een jaar of vier volkomen doof. Onbegrijpelijk, dat hij in de jaren waarin hij zijn eigen composities niet meer kon horen zulke schitterende muziek componeerde. De manier waarop Brendel zonder pathos alle verdriet, opstandigheid en berusting die in dit stuk zitten, weergeeft, vind ik aangrijpend.
Ik heb deze Arietta nog maar en keer op de radio gehoord.

13 november
De vorstpannen van de schoppe zijn wel een beetje verzakt met de storm. Ik hoop dat ze nog een paar jaar blijven hangen.
De meeste planten die op de terrassen stonden en niet tegen vorst kunnen, heb ik op een groot vel plastic in de hal gezet. Ze hebben een paar weken buiten op tafels gestaan om de meeste beestjes eruit te laten kruipen. Ik heb nl ooit planten binnen gezet waarbij hele volksstammen pissebedden meeverhuisden en het binnen heerlijk vonden en zich snel vermeerderden. Ik ben benieuwd hoe het nu gaat.

Deventer is deze week gekozen tot groenste stad van Nederland. Als je van boven op Deventer neerkijkt zie je heel veel bomen. Mijn zus die op de tiende verdieping woont, kijkt over een groot deel van de stad uit en heeft daarbij een riant uitzicht op groen.
Door wie is Deventer eigenlijk als winnaar uitgekozen? Wt ie dat neet? zou Wim zeggen.  Door de Entente Florale toch, De Nationale Groencompetitie.    Hier 
Wat lijkt me dat een leuke baan! Dorpen en steden bekijken, met de burgemeester lunchen en hartelijk uitgezwaaid worden, geweldig!
Ik doe er nu wel een beetje lacherig over, maar ik krijg zelf ook een goed gevoel bij het lopen door straten met bomen en groen. Door parken en plantsoenen. Daar mogen de mensen achter EF best wat aan verdienen.

12 november
Stormachtige wind vannacht. Een controleronde om huis en schoppe gemaakt vanmorgen. Zo te zien is er geen dakpan afgewaaid, geen boom omgewaaid en staat de schoppe nog. Ik maak me wel een beetje zorgen om de zakken plastic die vanmorgen opgehaald worden en die ik maar aan een paaltje geknoopt in de berm heb gezet.
Bij het harken komt er behalve madeliefjes ook een feloranje lampionnetje tevoorschijn. Vorig jaar kreeg ik een plant in pot en na de bloei zette ik hem in de tuin op een onopvallende plek. Ik gaf daar nu toevallig een haal met de bladhark overheen en toen kwam deze kleurling voor de dag.
madeliefje   lampion

Gistermorgen was het koud en zonnig. Hard gewerkt. Al totaal 22 kruiwagens blad geharkt. Later viel er bijna 20 mm regen. In Meddo 19.4, net zoiets als hier. Ans Prinsen heeft een professionle uitrusting, ik een regenmeter van plastic van de Welkoop. In de regen scheelt het niet veel.

11 november
rozevingerige dageraad
Die benaming 'rozevingerig' vonden we wel rg soft bij Homerus. Bovendien moest je vast heel vroeg opstaan om zoiets te zien en daar deden we als pubers niet aan. 
Inmiddels sta ik al jaren vroeg op en ik heb dus al heel wat schitterende ochtenstonden of dageraden gezien, maar n zoals deze kan Homerus nooit gezien hebben.

In het bos is een paar jaar geleden een grote boom omgewaaid. In de dikke stronk die eruit ziet als een varkenskop (ja, ik heb een grote fantasie) heeft een dier een gat gemaakt. Het lijkt op een spechtennest, maar het gat zit op een halve meter boven de grond, lijkt me niks voor een vogel.
Een knaagdier? Nee, de rand is weggehakt, niet weggeknaagd. In een andere stronk zag ik ook op die hoogte net zo'n gat. Raadsels. Niet overdrijven, raadseltjes.
welk dier woont hier?
Ik heb nu al 17 kruiwagens nat blad van het gras geharkt. Het stuk voor de kamer is schoon en het staat vol bloemen! Ze zijn dan wel klein, maar het zijn er best veel en je moet naar buiten om ze te zien. Madeliefjes.

10 november
De telefoon gaat. Plaatselijk nummer.
'Leidje.'
'Dag, hier met Joke'.
Ik herken de stem niet zo gauw en ken hier 2 Jokes. Moeilijk. Joke gaat verder:
'Hoe gaat het nu met je?'
'Behoorlijk goed gelukkig, en met jou?' (Welke Joke is het nu????)
Dan zegt Joke: 'Ik geloof dat ik een verkeerd nummer gedraaid heb, ik vind je stem zo anders. Ik denk dat ik een 8 voor een 3 aangezien heb, dat gebeurt me de laatste tijd vaker, het telefoonboek heeft zulke kleine letters.'
'Ik ken hier 2 Jokes en wist ook al niet wie van de twee jij was!'
Joke drie en ik moeten alletwee lachen.
Ik: 'Maar ik vind het wel heel aardig van je dat je vraagt, hoe het gaat, hoor. Hopelijk gaat het met jou ook goed!'
We praten nog even over oude dag en je zult wel denken.
Ze vindt het ook een te gek gesprekje en lachend hangen we op. 'Verkeerd verbonden' zeggen of de haak erop gooien is lang zo leuk niet.

9 november
Ik ben begonnen met het schilderen van de gammele veldschuur hier schuin tegenover. Dat gaat binnen in de kamer heel comfortabel. Ik wil niet zeggen, dat het kunst wordt, maar ik doe m'n best. Op tekenles ben ik flink op weg geholpen en de foto die ik maakte (zie 2 november) is ook een goede hulp. Als het wat wordt, laat ik het hier zien. Beloofd.

Op het bord bij 't Bnnink plakt een blaadje op het meervoud. Heel goed, natuur, er is ook maar n pad en dat is alleen met veel durf en goede ogen te befietsen.
Ht fietspad
Zie je onder het bord door de afgekalfde beekoever verderop? Daar kun je maar beter niet te veel aan de kant komen.
heel smal bruggetje

Dit bruggetje is akelig smal, zelfs voor voetgangers, en zeker nu er veel nat blad op ligt. Het andere bruggetje is iets breder, maar ook eng voor fietsers.

8 november
Als het droog is, ga ik blad harken. Niet langer dan een uur achter elkaar. Het is fijn dat de beek heel hoog staat, het losse blad kieper ik er nu allemaal in. De stroomversnelling verderop is niet meer te zien, het water staat er bijna een halve meter hoog boven, dus blijft het blad daar niet achter de stenen hangen. Er valt sowieso een bende blad in de beek, die paar kruiwagens van n beuk, de onze, zal de beek echt niet verstoppen.
als het niet gaat waaien kan ik morgen zo verder gaan 
Bij het Hilgelo weer even gepraat met de jonge visser met wie ik het een paar weken geleden over de spreeuwen had en die we al heel vaak op zijn vaste stek onder de paraplu hadden zien zitten. Hij vist met de radio aan op karper, maar langzaamaan wordt het water daarvoor te koud ( ?  ja, zo leer je wat) en gaat hij over op snoeken. Nee hoor, hij vindt het helemaal niet erg, dat ik zulke dingen aan hem vraag, zegt hij grijnzend, voor hij de capuchon weer over zijn hoofd trekt.

Zondag 7 november
De kraanvogels nemen bij al die westenwind een oostelijker route. Dat moet wel, want ik zag maar een paar groepjes van zo'n 10 stuks over komen en bij Limburg a/d/Lahn zijn er al veel groepen van wel 80 vogels gezien. De wind gaat draaien dus misschien zien we ze hier dan ook nog meer.

Ze hebben het vast gelezen, want net om 8 uur kwamen er zeker 80 overvliegen. Ze waren kennelijk op zoek naar een masakker voor het ontbijt, want ze vlogen naar het noordoosten! Ze zaten laag en waren pas opgestegen leek wel.
witte Willink beek
De Willinkbeek werd weer spierwit na alle regen. Ik heb het vaker laten zien, maar ik vind het zo'n fascinerend gezicht, dat ik het nog eens laat zien. De beek die uit het bos stroomt, is de Ratumse beek.

6 november
nooit te oud om te leren
Zamarra kan tevreden zijn, ik ben een goede leerling.
OPGERUIMD!
is erg aan mij besteed.  Wie kan die aanmoedigende teksten op de kaft weerstaan? Een chaoot als ik niet.
De indeling is handig, maar de layout is druk en rommelig met vaak onduidelijke letters.
Laat ik maar beginnen met de test. Welk type rommelaar ben ik? Acht vragen met vier antwoorden in oplopende netheid. Vraag 1-7 beantwoord ik met A. Is heel erg. Vraag 8 is gelukkig D.
Zamarra kent me. Een kleine greep:
1. Ik wil best opruimen, maar al mijn kasten zitten vol.
2. De kledingkast: volgepropt met 10 jaar schoen- en kledinghistorie in drie maten.
3. Ik bewaar vrijwel alles, weggooien kan altijd nog.
H, ik heb nog een D, vraag 4: Ik gooi reclame weg, leg de belangrijke post in een bakje en handel die eens per week af. Niet gek.
5. Kledingmiskopen bewaar ik. Misschien komen ze ooit nog van pas.
6. Als ik begin met opruimen, eindig ik meestal met een grotere bende dan waar ik mee begon.
7. Tijdschriften bewaar ik oneindig lang, ze liggen door het hele huis verspreid.
Vraag 8 een D! Ik druk vakantiefoto's meteen af en plak ze direct na de vakantie in.
Stand 6-2, chaos tegen netheid.
Maar het begin is er, ik was deze week al 2x bij de Kringloop met overtollige kleding! Maar nu komt het. Ik moet de rest netjes opbergen, soort bij soort, etiketten op dozen plakken. Oei. Het duurt drie weken, zegt Zamarra, voor je aan de nieuwe plekken gewend bent. Net zo lang als afkicken van roken duurt.
D'r an, deerne!!

5 november
Op mijn zondagse rondje wei had ik ze al zien staan, een paar margrieten die in bloei waren gekomen na de laatste nachtvorst.
Er staan er nog meer, maar dit vind ik al een heel aardig boeketje voor 5 november. Het roosje is een overblijver van een gekocht boeket. De sedum bloeit nog volop in de voortuin.
margrieten uit eigen weiTerwijl ik daar achter in de wei rondliep, stroomde de zandweg vol met auto's. De boeren trokken laarzen aan en baggerden de wei iets verderop in. Ik kon niet zien waar ze heen gingen of wat er te doen was, het regende me te hard om terug te lopen naar het pad om poolshoogte te nemen, maar van zulke dingen word ik zo akelig nieuwsgierig!
Wat gebeurt daar ginds???

4 november
Mijn kapper is jaren geleden verhuisd naar een plaats zo'n 80 km verderop. Toch is hij 's morgens al voor half negen hier op de zaak. Ik vroeg hem hoeveel bekeuringen hij al had gehad. Al heel wat, de laatste onlangs, 195! Zaterdagmorgen om kwart voor acht. Op een 80 km weg met dubbele streep reed iemand een heel stuk maar 70. Hij had toch maar ingehaald, met 110 er voorbij, de auto achter hem ging gelijk mee. Tja, en dat was een onopvallende surveillancewagen van de politie. Pech.
De agent had alle begrip voor de situatie, maar toch was de kapper gevaarlijk bezig geweest en dat kost wat.

Ik had gistermiddag de auto al volgeladen met niet meer gedragen kleding, een dure, maar niet passende WC-bril en ander overbodig spul. Bij de Kringloop wilden ze het graag hebben. Ik blij. Geen schuldgevoel meer over miskopen, zoals die trui in de totaal verkeerde kleur en de te nauwe schoenen. Hopelijk is een ander er blij mee.

3 november
Lekkere moot zalm gehaald op de markt. Geen mens gesproken onderweg, iedereen had haast vanwege het slechte weer.
Toen Jo gisteren de bestelde bollen bracht, vergaten we allebei doordat we het te druk hadden met onze nostalgische beschouwingen over klasgenoten van 60 jaar en langer geleden, dat zij het geld voorgeschoten had. Ik merkte het toen ze weg was en zij toen ze thuis was. Zij dacht, ze komt wel en ik dacht, ik bel even.
Vanmorgen mijn schuld betaald. Nee, niet weer zitten kletsen, we zijn allebei druk met de bladeren. Zij met de blazer die het prima doet op de grote plas, en ik met de plastic grashark, die het net zo snel en geruisloos doet op onze twee terrassen.
Blad op bestrating gaat echt moeiteloos en supersnel weg met zo'n lichte plastic hark. Veel makkelijker dan met een bezem. Een geweldige uitvinding. Er blijft wel een enkel blaadje liggen, maar meer dan 95% is weg. Zolang er nog blad valt, is de stoep toch nooit helemaal schoon.
Vanmiddag was het zo warm en (een beetje) zonnig, dat ik in mijn blote trui kon werken. Jas uit, vest uit. Morgen nog warmer. Vanavond weer vleermuizen gezien. Muggen zat.

2 november
Vanmorgen een mooi stuk gelopen, eerst langs het Hilgelo en terug door het Jachmansbos. Veel bladval nu. Ondanks het donkere weer waren er nogal wat wandelaars op pad. Ook Duitsers die een lang weekend hebben en nog naar de camping komen om de laatste spullen op te halen voor de winter.
alles wordt oud
Deze veldschuur staat zo dicht bij ons huis, dat ik er niet aan denk om hem eens op de foto te zetten. Zo in de nevel is hij mooier dan met felle zon.

Vanmiddag met Jo foto's gekeken. Ik had nog een klassefoto van school Keizers (1942) waar een neef van haar op stond. De vader van die jongen heeft een korf en een grote mand voor ons gevlochten toen we hier net woonden. Ik kwam vroeger vaak op hun kwekerij. Tante Cor die een grote kas had, kocht daar vaak planten. Ze kende die mensen heel goed omdat de kinderen bij haar op school zaten toen zij daar onderwijzeres was. Vandaar dat ik die klassefoto heb.
Ik herkende 2 of 3 kinderen op die foto, maar Jo wel 6. Ze vraagt haar neef of hij nog weet wie de anderen zijn.

Bertie maaide de wei en kwam even dagzeggen. 'De dames zijn druk zeker?' Heel leuk! 
Hij haalt het gras op en strooit het bij hem weer op de wei uit. Het ziet er hier dan weer netjes uit.

De aansluiting van zandweg op weg is vanmorgen afgemaakt. Dat ziet er ook weer piekfijn uit. De goot langs onze berm is mooi diep gemaakt. Als hij nou ook nog naar de goede kant afloopt, is het helemaal mooi.

1 november
De regenachtige zondagmiddag was uitermate geschikt om een map met oude foto's door te kijken. Foto's van onszelf en onze ouders en grootouders, ook nog van een enkele overgrootouder. Op deze foto zit overgrootmoeder statig op een stoel, mooi in klederdracht, handen onzichtbaar, ze heeft zwarte handschoenen aan. Haar man staat schuin achter haar. Het zal nog in de tijd geweest zijn van de lange belichtingstijden. Veel mensen kijken op foto's uit die tijd strak voor zich uit. Vijf minuten lachen zonder te bewegen lukt niet goed.
Deze voorvader van Jachman lijkt me het zijne te denken van deze statiefoto met mevrouw. In ieder geval kijkt hij normaal, niet star. Het lijkt erop, dat hij bij zichzelf denkt: Ze denkt wel dat ze alles in de hand heeft, maar ik doe toch wat ik zelf wil. 
overgrootouders

Hij had de centen, bezat een handel in o.a. hout, turf en steenkool. Die 'plas' lag op de plaats waar nu de Burgemeester Bosmastraat begint, dus tussen de Meddosestraat en de Wilhelminastraat. Zijn kinderen kregen allemaal een opleiding, een zaak en een eigen huis mee. Het verhaal gaat dat hij stokdoof was, maar wel nog in de gemeenteraad zat. Bij een stemming vroeg hij aan zijn buurman: 'Kost 't geld?'
Toen het antwoord een 'ja' knik was, zei hij: 'Dan bunk teggen.'
Jachmans grootvader kreeg een zadelmakerij in de Meddosestraat. Het vak vond hij prachtig, maar rekeningen uitschrijven vond hij moeilijk. 'Die mensen hebben het al zo zwaar, ik wacht er nog even mee.' Hij was een totaal ander mens dan zijn vader.
Toen Jachman als puber in de oorlog bij boeren in katholiek Meddo ging vragen of hij melk of eieren kon krijgen, vroegen ze natuurlijk: 'Waor bu'j van?'
Als hij dan vertelde de kleinzoon van de (ook katholieke) zadelmaker te zijn, hoefde hij de eieren, melk of rogge vaak niet te betalen. Die mensen waren misschien ooit door opa geholpen.