Logarchief  juni home  augustus

Logs juli 2013   

 


woensdag 31 juli
Fijn als vrienden een moestuin met heerlijke boontjes hebben. Nog fijner is het, dat hij ze voor me plukt en zij ze komt brengen. Ze smaken heerlijk, zo van het land op tafel. We praten weer bij en kunnen nog heerlijk buiten zitten, al is er regen voorspeld.
Ze brengt ook het stuk van R.Kamman mee. (Zie 20 juni)
De hegge is de strook gras waar paard met ploeg kan draaien, zodat de ploeg helemaal tot aan de grasrand kan ploegen. Dat was nodig omdat er toen nog geen wentelploeg bestond. 
De wende. Als er geen ruimte voor een grashegge was, kon er niet helemaal tot het eind geploegd worden, er werd dan op het land gedraaid. Om toch netjes tot aan de rand te kunnen zaaien, werd over het eind van de akker een of twee keer dwars geploegd. De wende.
Het veurheuf(d) is hetzelfde als de wende, maar in Winterswijk werd het niet gezegd.

Dat 'tuin' de omheining aanduidde, en 'haag' een omheinde plek, wist ik wel, maar dat ook het woord 'gaarde' omheining betekende, wist ik niet. Hoewel dat woord eigenlijk duidelijker is dan tuin.
Dit staat in Aflevering 1 uit 1954 Driemaandelijkse Bladen ( N.S.) Dat onze leraar Nederlands zich zo interesseerde voor het dialect, had ik heel graag geweten toen ik bij hem in de klas zat. Januari '54 zat ik in de vijfde en hij gaf ons toen geen les. We kregen tenminste saaie lessen van A.R. van Manen. (Hij bewerkte Bredero's De klucht van de koe en dat zouden we weten ook!) In het overzicht van leraren staat dat hij les gaf van 1965-1981. Zou hij ingevallen hebben voor Kamman toen die ziek was?

Vandaag wordt Anne begraven, ÒÀne, zoals Stien hem noemt, de man van haar studievriendin, met wie ze al 60 jaar bevriend is.

dinsdag 30 juli
Midden in de nacht gaat de wekker af, hoe laat is het dan al??? Hoe kan dat, ik heb hem niet gezet. Verdomme, al die electronica ook. Ik moet ervoor m'n bed uit om hem uit te zetten. Hij blijft janken. Janken? het is de wekker helemaal niet! de computer dus. Nee, die jankt ook niet, het komt uit de gang. De brandmelder!
Geen paniek. Ik ruik niks, hoor niks knetteren, dan zal de batterij wel bijna leeg zijn, even rustig wachten, ja, het gejank houdt op, nu komt er alleen elke minuut een piepje, weet ik. Dat is ook niet zo fijn om bij te slapen, dus ga ik buiten de hark halen, trek het apparaat van het plafond en neem de batterij eruit. Rust. Pitten.
Ben ik blij dat Marieke weer thuis slaapt, dat het niet gebeurde toen zij hier sliep. Carla en Wolfgang waren onderweg naar huis, die zouden trouwens sowieso niks gemerkt hebben, slapen in de bus. 
Jaren geleden kwamen we 's avond laat thuis en verheugden ons op slapen in ons eigen bed. Morgen ruimen we wel op. Piep, piep, met ongeveer een minuut er tussen, heel regelmatig. Muizen? Dat geluid leek het wel, het was op zolder, boven ons hoofd ergens, maar meer naar het voorhuis. Piep. Jachman geloofde het wel, was moe en sliep in, piep, ik had er meer moeite mee.
De volgende morgen kroop Jachman met een muizenval de zolder op, en daar hoorde hij dat het gepiep uit de jaren geleden geïnstalleerde brandmelder kwam waarvan we het bestaan totaal vergeten hadden. Maart 2009 was het, lees maar na. Nu is het weer 4 jaar verder, weer vergeten. 
Nee, wacht eens, maart 2009 hing hij het ding beneden op, tante Marie overleed in 2004, hij kwam uit haar huis, dus in dat jaar zal  hij hier wel op zolder aangebracht zijn, piepte toen in maart 2009 en kwam toen beneden terecht. Hè, hè, èrg hoor, als je redelijk secuur met je verhaal wilt zijn.

maandag 29 juli
Als ik buiten zit te lezen zie ik uit mijn ooghoek iets bewegen op de stoel naast me. Er loopt een klein sprinkhaantje langs de leuning van de tuinstoel, langs de rechterkant, dan linksaf langs de korte voorkant, dan weer terug langs de andere kant van de leuning, en zo de hele stoel, steeds langs de rand. Goed, laat hem maar. En hele tijd later kijk ik weer eens, na een rondwandeling zit hij weer vooraan op dezelfde leuning en kijkt naar beneden naar de zitting. Zal ik springen, durf ik dat?
   
Springen lijkt me de gewoonste zaak van de wereld voor een sprinkhaan! Dan zie ik dat het een zielig sprinkhaantje is. Hij heeft een mismaakt achterpootje, het is heel kort vergeleken bij het andere achterpootje. Snavel van vliegenvanger of weeffout? Door zo langs de rand te lopen, loopt hij recht, het lange pootje kan dan lager steunen.
           Toen Jachman na een ongeluk een scheef vastgegroeide voet overhield, kreeg hij van de chirurg de tip om langs de hoge kant van de weg te lopen om de voet te dwingen een rechte stand aan te nemen. Na veel lange wandelingen werd de stand bijna weer normaal. Alleen als je achter hem liep, zag je een vreemde extra beweging bij het neerzetten van die voet.
Zo'n sprinkhaan heeft geen chirurgenadvies nodig om te weten wat werkt. Niks zielig beestje, slim beestje! Al zal dat pootje wel niet aangroeien door oefenen.
Ja, is dat zo??
Het lopen gaat daar wel goed, maar het vinden van eten een stuk minder. 

zondag 28 juli
Veel vuur in de lucht vannacht, maar het onweer zelf trok ten westen van Winterswijk voorbij. De verre dreun van de Zwarte Cross was toen al verstomd. Voor alle zekerheid ben ik toch maar even naar buiten gegaan om de grote parasol dicht te draaien. 't Zou jammer zijn als hij met die harde wind afknapte, deze zomer moet hij het nog volhouden.
Vanmorgen hebben we met zijn allen buiten ontbeten en nu rent Wolfgang zijn rondjes Hilgelo en lopen Marieke en Carla in normaal tempo met Isa één ronde.

M. van M.&M belde vanuit Frankrijk. Dat vind ik zo lief van hem. Tegelijk voel ik me een beetje schuldig omdat ik zelf na 2x vergeefs bellen het gevoel heb dat ik het gedaan heb en het ahw afvink. Moet toch mijn leven eens gaan beteren!
Van de week waren ook Marc en Willy hier, hartstikke gezellig. Marc had weer de Vierdaagse gelopen! Willy niet, die had bij een vreemde beweging een spier in haar bovenarm gescheurd, had veel pijn en kon heel weinig doen.

Op Internet had ik 2 boeken besteld. Het zal niet vaak gebeuren dat de schrijver die in Leiden woont ze dan zelf samen met zijn vrouw komt brengen. Op de fiets! Marieke was net gekomen, dus die maakte ook kennis met Jos. Ze vinden het hier in Winterswijk prettig met veel aardige mensen en een mooie natuur! Kijk dat hoor ik nou graag en ik geef het ook graag door. Over de boeken zelf vertel ik later nog wel.

zaterdag 27 juli
Ik kan dagen onder de struiken doorkruipen en dan nog geen teek hebben, en nu ik alleen maar een minihoopje dooie bloemen van de grond opgeraapt heb, zit de derde op dezelfde plek als zijn voorgangers, onder m'n horlogebandje.

Doe dat ding dan af, denk je misschien, maar dan wandelt teek verder naar een plek waar ik niet bij kan, nu neemt hij het eerste warme plekje waar hij langskomt en wip ik hem er zo uit. Ik stuur ze niet meer op, plak ze onder een doorzichtig plakbandje op een kaart, schrijf  de datum en plek erbij, en bewaar die. Let zelf op, of ik wat bijzonders ga zien op die plek.

Dialect. Ik sprak een dialectspreekster uit Brabant, die hier in de Achterhoek onderwijzeres is geweest. We kennen elkaar oppervlakkig. Ze vertelde dat ze het dialect van hier behoorlijk kon verstaan, maar toen kinderen haar eens enthousiast vertelden dat ze zo fijn een wedstrijdje over de graven springen gedaan hadden, vond ze dat toch wel  erg onbeschaafd. Dat was te gek, dat deed je niet. Daar snapten de kinderen weer niks van, wat was er verkeerd aan slootje springen?
'Graaven', sloot,  is mnl. enk. Meerv. is graavens.   
'Graf', graf,  is onz. enk. Meerv. is grèève.   

vrijdag 26 juli
 
Woensdagavond kocht ik van prof. dr. Jos van den Broek na afloop van de lezingen een boek voor kinderen van een jaar of zeven en ouder.  Hij heeft het zelf geschreven, geïllustreerd en uitgegeven in zijn eigen uitgeverij en kreeg daar veel hulp bij van mevrouw Loes. Het heet: Beste Martha, met een lange ondertitel. Hij schrijft op een aardige manier over dingen in de natuur waar Martha, een meisje van zeven, nu acht jaar, vragen over stelde. Onlangs heeft hij weer een boek voor kinderen geschreven: Wie is de baas van de zon.
Hij kent Winterswijk goed, komt hier vaker.
Hij heeft een paar websites: deze en  die.

Op 'deze' staan gegevens van uitgaven ook door zijn eigen uitgeverij en op 'die' een blog met deze week foto's uit Winterswijk en foto's die ik al op zijn laptop zag na de lezing, en waarop een minisauriërtje staat die ze woensdag gevonden hebben bij resten van een vis in de steengroeve. Om de grootte te laten zien gefotografeerd met een euromunt er bij. Dat was al voorspeld: Op de laatste dag van een expeditie vind je iets interessants en dan heb je bijna geen tijd om het rustig te prepareren. Het kwam uit. De hele ploeg was  opgewonden over de vondst.
Zijn naam komt heel vaak voor op internet, ook van andere mensen die zo heten, dus kijk zelf naar opvoedkundige activiteiten, zoals de lesbox over het heelal voor basisschoolleerlingen vanaf 4 jaar(!). Een internationaal project. Bij Universiteit van Leiden vind je helemaal uitgelegd wat hij allemaal doet.  
En waar hij plezier in heeft of zich kwaad over maakt, staat op zijn eigen site 'die'. 

donderdag 25 juli
Gisteravond weer naar Ratum geweest. Dr. John de Vos hield een inleiding over 'Evolutie van de mens'. Een overzicht van de denkwijzen van de laatste 150 jaar over het ontstaan van de mens. Heel interessant, zeker als je zo'n duidelijk overzicht hoort met argumenten voor of tegen een bepaalde zienswijze.
De vondsten van opgravingen in Afrika en Azië werden door concurrerende geleerden óf uiterst belangwekkend óf waardeloze nieuwlichterij genoemd. Het duurt wel eens lang voor wetenschappers een nieuwe theorie accepteren. 

Over de foto's die de wereld over gingen van voetsporen van een mensachtige met kind zei De Vos dat hij meer geïnteresseerd was in de rij voetsporen van een paardachtige met jong op diezelfde foto.
Het jong kruist het grote spoor, loopt kennelijk zijn moeder voor de voeten, want die verstapt zich 'n beetje, glijdt iets weg in de modder en juist daardoor zijn sporen van zijtenen te zien die anders de grond niet raken. Het paard is klein, zit in de overgangsfase van bosdier naar savannedier, van kromme poten als van een aap naar steeds rechter en langer wordende poten, want dat spaart energie zodat je harder kunt lopen. Nuttig op een vlakte, nutteloos in een bos.  Voetbeentjes worden lange botten en tenen verharden, vergroeien tot hoef.
Een interessante vergelijking van verandering bij paard en mens door de zelfde oorzaak.  Klimaatverandering, minder regen, verdroging, minder bos, honger, meer savanne, trek van bos naar savanne, wegtrekkende bosbewoners worden grazers of vleeseters, de mens wordt jager en verzamelaar.
Als er volgend jaar weer lezingen gehouden worden, zal De Vos spreken over 'eilandfauna' en speciaal over Flores.

Na de pauze sprak Prof. Dr. Jelle Reumer over de enorme zeedieren die gevonden zijn op de kurkdroge hoogvlakte langs de kust van Peru, waar nooit regen valt. Enorme onderkaken van baard- en tandwalvissen, die ondersteboven liggen en zo groot zijn als een roeiboot en er ook zo uitzien.  Lang lagen ze op de bodem van de zee en werden tegelijk met die bodem omhoog geduwd door een aardplaat die er onder schoof, zodat ze nu een paar honderd meter boven zee in een kurkdroge laag stof van vergane zeediertjes liggen.
Het zijn de resten van een dier dat miljoenen jaren in de bossen leefde, zo groot was  als een vos, naar de kustvlakte trok waar zeer eiwitrijk voedsel voor het oprapen lag in heel ondiep water. Het dier groeide, ging steeds meer zwemmen, verloor zijn achterpoten, kwam op het land en in het water voor, net als nu een zeehond, maar werd steeds meer een zeedier. Het groeide uit tot het grootste en gevaarlijkste zeeroofdier ooit, dat met 1 hap een dolfijn door midden beet en nu samen met prooiresten in grote aantallen op die hoogvlakte ligt.

Als er echt een vervolg gaat komen op deze Universiteit van Ratum, dan is het eerste wat ze zouden moeten aanschaffen een modern klein microfoonsysteem zijn. Van de vier sprekers kon er maar één goed met het ouderwetse systeem omgaan. 
Spreken richting zaal, tegelijk naar het scherm kijken en met een lampje in de hand dingen aanwijzen, een blocnootje met aantekeningen vasthouden en er zo nu en dan op kijken, en dan nog de hele tijd er aan denken dat je de microfoon precies op de goede afstand van je mond houdt, het is een ramp. Bij één spreker ging het heel slecht, bij een tweede gedeeltelijk slecht, de derde weigerde de micro en maar bij één ging het geroutineerd goed.  
Iemand die van nature enthousiast met handen en voeten  praat, wordt afgeremd door de micro en is daardoor minder op het verhaal zelf gefocust. Jammer voor de toehoorders en hemzelf. 

woensdag 24 juli
Dan zit er eindelijk eens een Winterswijker in de Tweede Kamer en dan is er verdorie gedonder rond die man. Weer een VVD-er met een integriteitsprobleem, dit keer met betrekking tot hypotheken, leningen, verschillende kantoren en banken.
Als makelaar weet je natuurlijk de weg in geld- en belastingland. Prima kundigheden voor een wijs man die het gewone volk vertegenwoordigt en ook de mores ervan controleert en in goede banen leidt. Nu nog even aan jezelf werken, Johan! Je mag weer verder met je mooie taak als je zelf brandschoon bent en niet linker dan de rechter wilt zijn. ( de woordspeling las ik eens ergens in de krant. Het was zoiets als Wie is de eerlijkste mens? antw.: Hij die linker is dan de rechter)

Vraag aan mezelf: zegt het iets over mij dat ik dit grapje jaren onthouden heb? Ik denk het wel. Ik vind het soms heel prettig om buiten de regels te gaan. Niet om geldelijk voordeel te behalen, maar omdat in mijn ogen sommige regels  betuttelend zijn en ik vind, dat ik recht heb op mijn eigen verstandige regelgeving.  
Nu ik er over nadenk, geloof ik dat de vraag was: Wie is de slimste mens? 
Maar ik vind de eerste vraag leuker, heeft een extra laagje. Misschien kun je er zelfs wel twee diepere laagjes uithalen.  

dinsdag 23 juli ( weer 34.4)
Voor de mensen die zich willen laten voorlichten over de schadelijke werking van aluminium op de gezondheid: vanavond om 20.15 is op Arte de herhaling van de documentaire te zien.

Mooie avond bij de Universiteit van Ratum. Een naam die kennelijk na een avondje doorzakken bedacht is door geologen die hier in de kalksteengroeve naar fossielen zochten. Sloeg gelijk aan, stond in drie kranten en als het in de krant staat is het echt waar. Dus. 
Gisteravond was de eerste bijeenkomst met 2 lezingen.  De zaal van gebouw Emma in Ratum was gevuld met geologen uit Maastricht, Leiden, Utrecht en Bonn die elkaar kenden, professoren en studenten, plus uit Winterswijk leden van de Geologische Vereniging.  Als geïnteresseerde buitenstaander had ik weinig aansluiting, maar stak wel veel op. Van de eerste spreker wat minder, die had het over de evolutie van schubben, veren, vleugels en poten. Eigenlijk ging het alleen over vleugels en poten. We zagen veel lijstjes en afbeeldingen van vleugels die eigenlijk 5 vingers hadden, of vier en onderbenen die in het embryonale stadium eigenlijk vijf tenen hadden, maar uiteindelijk een hoef kregen of twee tenen of drie.
De inhoud was voor mij te weinig variabel voor de spreektijd. Ik kon er niet goed mijn aandacht bij houden. Dat kwam ook door het gedoe met de microfoon en het  doorgeven van botten om ze te bekijken.  

De pauze werd buiten onder de bomen doorgebracht, het was nog 25 graden. Er werd zo geanimeerd gepraat door ouwe jongens onder elkaar, dat niemand de dalende luchtballon en het ultralight vliegtuigje dat er omheen vloog over zag komen. 

De tweede lezing, door Dr. Anne Schulp, was een klapper. Als ik de doctor op straat tegen was gekomen had ik hem niet ouder dan 24 geschat. Jongensachtig en levendig type. Hij is van '74! Twee keer zo oud.
Enthousiast pratend zonder microfoon, met humor, met aandacht voor medewerkers die hij bij naam noemde en ze in hun speciale hoedanigheid aan het werk liet zien, een duidelijke lijn in het verhaal, veel feiten duidelijk makend zonder dat het 'lijstjes' werden, vertellend over de vraagstelling voor onderzoek, hoe zo'n onderzoek dan gaat, de hulp van scans en 3d-printers, enz. enz. een stortvloed van interessante feiten, met verduidelijkende foto's en stukjes film. Het onderwerp was de Mosasaurus van Maastricht en soortgenoten, die nog net in het dinotijdperk voorkwamen, en niet op het land, maar in zee leefden, zo'n 65.000.000 jaar geleden.  
Vanwege de tropische hitte begonnen de geologen vanmorgen om zes uur in de steengroeve te hakken. Het is hun jaarlijkse bijeenkomst. Fossielen zoeken in kalk van meer dan 200.000.000 jaar oud. De Winterswijker Oosterink vond hier al sauriersporen. Baas boven baas! 

maandag 22 juli (34.4)
Zie je hem zitten, hoog in de boom? Hij kan nu de wei weer goed overzien. Wat zou hij denken? 'Dit is beter dan dat modderige beekje waar bijna geen water meer in staat? Mollen zijn eigenlijk veel lekkerder dan vissen! Dat gekookte ei van vanmorgen smaakte trouwens helemaal niet gek, al heb ik ze liever rauw.'
Ik had een week geleden een paar eieren te veel gekookt. Twee gepelde die overgebleven waren, had ik in een plastic doosje in de koelkast gezet. En vergeten. Toen er eenden langszwommen, gooide ik ze in de beek. Nee hoor, ze herkenden ze niet als voer. Even later schreed de deftige reiger voorbij en die schrokte ze na wat kieskeurig geprik naar binnen of het kikkers waren.

Bij opkomende volle maan heb ik de druif gesnoeid. Dat had eigenlijk al eerder moeten gebeuren, maar andere dingen gingen voor.
De temperatuur was zo aangenaam, de avond zo prachtig en rustig, de maan zo groot en licht, dat ik ook zin had om het tussen inrit en schoppe weggeslingerde hooi weer naar de wei te harken. Na een halve dag lezen even echt bezig zijn deed me goed. Kon ik gelijk een beetje nadenken. Over het leven in het algemeen en het geluk nog te kúnnen harken in het bijzonder!  Vleermuizen zwenkten boven m'n hoofd, een vliegtuig vloog  heel hoog over en op de brug stonden al een half uur twee jonge mensen te praten. Op de een of andere manier paste dat alles heel goed bij m'n stemming.

zondag 21 juli ( 31.6)
Op de markt zie ik na tien uur altijd wel bekenden en dan is er meestal wat te praten. Dus als ik haast heb, ga ik extra vroeg. Gisteren had ik alle tijd en sprak ik een paar mensen.
Eerst de handwerkjuffrouw van mijn dochters, die ik goed ken, omdat ik haar in de boekhandeltijd dagelijks zag, want zij woonde met haar gezin boven de zaak waar ik werkte. Ze is een nicht van een vriendin en ook bij haar zie ik haar wel eens. Ze is een eind in de tachtig, ziet er veel jonger uit, maakt gebruik van een rollator maar het lijkt of ze die probeert te negeren.   

Ik was op weg naar de Grote Kerk waar een expositie was van schilderijen van kunstenaars met een geestelijke beperking. Ze werken samen in het collectief ArtPuur. Drie ateliers in de Achterhoek zijn dat, nl. hier verderop, net voor de akkertjes, in de oude school het C.A.C. Hilgelo, dan nog De Wieken in Zevenaar en UniekKado in Doetinchem.
Ik ben vaak onder de indruk van hun werk. Het is direct en puur, met heldere kleuren en dikke lijnen. Cobra-achtig. 

Even later loop ik dichter Min tegen het lijf, die vraagt of ik zin in koffie heb. We gaan op een terrasje zitten. Ik kan heel goed met hem praten, wat wil zeggen dat hij vooral praat en ik vooral luister.
We krijgen het over onze vroegste jeugd. We verloren allebei jong onze moeder, hij was nog geen drie jaar. Hij heeft nog duidelijke herinneringen aan die tijd, ziet weer voor zich hoe hij bij de kippen in het zand speelt en de grote auto het erf op ziet komen met 2 mensen in witte jassen die zijn moeder meenemen. Duidelijke beelden die hij vertelt met veel details.
Hij praat over later, over het grote gezin zonder moeder, over de vader die niet over zijn overleden vrouw kon praten.
Hij kent ook het nare gevoel van niet geloofd te worden, als je vertelt over die heel jonge leeftijd. Volgens de boeken kun je je immers niets herinneren, maar ik heb al meer mensen gesproken die dezelfde ervaring hebben gehad en die als ze erover vertellen geëmotioneerd raken. Zelf heb ik het idee dat de herinneringen uit die tijd helderder zijn dan die uit latere perioden. Je kunt ze uittekenen, inkleuren, voelen en proeven.     

zaterdag 20 juli 
 
Aardschaduw tegen de dampkring om 21u 45, oostelijke hemel. Klik op de foto en draai je scherm naar achteren, dan is het duidelijker te zien.
Wolfgang loopt vandaag 51 km hard in Grindelwald. Berg op berg af. Hij start om 7 uur, de eersten die de 100 km hardlopen gaan om 5 uur al weg. Het parcours is bij de Eiger. ( hij was op tijd binnen, hoor ik net, het goot toen.)

Ik maakte al vroeg een paar foto's van de akkertjes. Ze horen nog bij 18 juli.
Foto 1. het bord bij de weg Winterswijk-Meddo tegenover de molen, 2. graspad met links akkers en randen met mengsels/ rechts een stuk van de rand rondom het veld met akkerfaunamengsels, groenbemesters en eiwitgewassen.  Foto 3 en 4 andere stukken van die rand. Ik had nog nooit van de term 'vanggewassen' gehoord.  Er worden verschillende dingen mee bedoeld:
1. groenbemesters die overbodige stikstof opnemen. 2. planten die als grensrand ook overbemesting van een naastgelegen veld opnemen en/of iets te overvloedig toegediende bestrijdingsmiddelen. 3. Gewassen die schadelijke insecten opvangen, zodat er minder bestrijdingsmiddelen voor het hoofdgewas nodig zijn en 4. gewassen die nuttige insecten lokken die schadelijke insecten in het hoofdgewas bestrijden.
Verder staan er nog energiegewassen, bedoeld voor opwekking van duurzame energie, oliegewassen als koolzaad om olie uit te persen en vezelplanten als vlas en hennep voor textiel en touw.     
     

Ik ga nog eens rond en dan met de lijst er bij om te kijken wat hier mooi zou staan. Vooral die lokkers van nuttige insecten spreken me aan. Misschien zijn er ook wel die schadelijke insecten en merels van jonge kersenboompjes weghouden. 

vrijdag 19 juli
Tot 6 uur dinsdagavond stond het gras in de wei als koren zo hoog. Woensdag om 6 uur was het gemaaid en al 2x geschud. Donderdag om 6 uur was het opnieuw geschud, in rijen geschoven, tot blokken geperst en weggereden. Binnen 48 uur heeft Bertie het hooi kurkdroog onder dak.

De aardschaduw was even voor tien uur bijzonder goed te zien. Het was superhelder gisteravond.
Ik liep nog een rondje door de kale wei en vond een wespennest in de grond. Ik ga het niet uitgraven, heb er absoluut geen last van. Wespen vliegen in en uit, maar het is moeilijk om er meer dan één tegelijk op de foto te krijgen.
 

Jaren geleden zat er een nest in de grond naast de schoppe. Het was ontdekt door een wespendief, die wel van 30 km afstand kon komen, zei een collega en  vogelkenner. Om de paar dagen kwam hij de wespenlarven wegsnoepen, maar hij liet altijd de (af)werkplaats van de koningin intact. In vogelboeken staan foto's van wespendieven die met een complete raat thuiskomen, maar de vogel die hier kwam, groef die niet helemaal uit.
De wespen vallen de rover natuurlijk aan, maar hij heeft daar kennelijk weinig last van. Tussen snavel en ogen hebben wd geen veren, maar stijve borstels.
Op een dag zette Jachman per ongeluk zijn auto zo neer dat het linker voorwiel op het nest stond. De wespen vielen toen massaal de autoband aan.

Ik lees net dat een wd op twee manieren een nest opspoort.
Door van een afstand vanaf een wat hoger standpunt de grond af te speuren, en ook -dat vermoedt men- door vliegende wespen te volgen.
Ik zal goed opletten of een wd dit nest vindt. Ik zag wel een buizerd(?), die wel een kwartier doodstil op zo'n 10 meter van het nest zat en precies die kant op keek. Ik lees ook dat wd soms een vreemd melodieus twee- of drielettergrepig geluid maakt. Het is een schuwe en stille vogel, in gedrag en zang totaal anders dan de buizerd.

donderdag 18 juli
Elke keer als ik naar de super in Meddo reed, zag ik de laatste maanden een schitterende 'groententuin' groeien, steeds meer bedden kwamen er bij, mooie grasranden ertussen, vaak iemand aan het schoffelen, zodat ik dacht: Helder van de Sevink Mölle heeft het mooi voor elkaar, daar kun je nu vast heerlijk verse groenten eten.
Gisteren hoorde ik dat het heel iets anders is. Er staat nu ook een groot naambord bij: Boeren met landschap en natuur.
Bertie bracht een 8 pagina's groot voorlichtingsblad voor me mee, want hij had er een hele stapel van om die aan geïnteresseerden uit te delen. Hij is de eigenaar van de grond en was een van de genodigden bij de officiële geboorte.
We moeten allemaal groener worden en de boeren ook. Al 20 jaar is Winterswijk Waardevol Cultuurlandschap, wat inhoudt dat de vertegenwoordigers van landbouw, natuur, landschap en recreatie projecten uitvoeren die zowel de landbouw als natuur en recreatie ten goede komen. Nu heeft 'Europa' en het Brussels landbouwbeleid ook een behoorlijke vinger in de pap gekregen en de landbouw is verplicht om meer te doen aan de natuur, want dat onderdeel schiet er nog wel eens bij in. Ondanks de subsidies. 
De landbouwers zijn nu verplicht een deel van hun grond in te richten voor biodiversiteit. Zo'n 130 boeren doen al mee aan proefprojecten.   
Dit demonstratieveld bestaat nu uit 30 verschillende akkers in 3 stroken met 10 blokken. Elk blok is ingezaaid met 1 gewas en heeft 2 randen, er zijn dus 30 gewassen en 60 randen. Met de grasomgeving mee is het veld 150 m lang en 80 m breed. De rest van het terrein is met gerst ingezaaid. Alle 90 gewassen op de randen en de akkers staan op een lijst, met uitleg van nut en specifieke eigenschappen.  Ik zal daar zelf eens foto's gaan maken.

woensdag 17 juli
Het is wel vijftig jaar geleden dat we in het gebied wandelden tussen Lievelde en Zieuwent. Toen we verhuisden, kwamen we daar nooit meer. Volgens mij was het nog voor het herstel van de kerkepaden. We fietsten er dan heen op zondagmorgen om de orchideeën te zien bloeien, maar plukten ze nooit. Kennelijk kwamen we er alleen in die bloeitijd. Het kan natuurlijk ook dat het zonder orchideeën gewoon bloemrijke weiden waren, zoals alle hooiweiden in die tijd en we het dan niks bijzonders vonden.
Gisteravond was ik er weer. Een goede vriendin belde om te vragen of ik zin had mee te gaan. Ja, graag!
   
De orchideeën waren, op een enkele luie na, uitgebloeid. Een enkel ruig stuk kwam me bekend voor, maar de totaalindruk was dat er veel meer bomen stonden. Na zo lange tijd kan ik me natuurlijk vergissen en keek ik vroeger meer naar de bloemen dan naar de bomen. Het gebied wordt doorsneden door goede fietspaden, maar alleen wandelaars mogen het gebied zelf in. Brede graspaden lopen niet al te recht dwars door het grasland. Sommige gedeelten waren pas afgeplagd en een prachtig bruin waas van mossen bedekte daar de bodem. Terreinen die al jaren geleden afgeplagd waren, zagen er uit als ouderwetse hooiweiden. Prachtig! Tussen de weiden liggen bosranden en er is een ven  uitgegraven.  
    

Om half tien genoten we op een bankje van het vogelconcert en thee met taart. Feestje.

dinsdag 16 juli

Bertie begint te maaien, maar eerst wordt het schoolfeest besproken en de emoties bij zijn zoon en diens man, toen de muziek dwars door de wei aan kwam lopen en buurtbewoners en campinggasten langs de kant stonden te juichen toen het echtpaar als koningspaar van vorig jaar uitgehaald werd. Terwijl hij het vertelt, wordt hij zelf ook emotioneel.    

We zijn al halverwege de periode van de meteorologische zomermaanden. Van elke mooie dag wil ik genieten. Voor mij is dat echt niet alleen luieren en lezen, maar ook vroeg opstaan en buiten bezig zijn. Ik vind het bijvoorbeeld heerlijk om de was op het rek te hangen, de vuilnisbakken schoon te spuiten, struiken te snoeien, de bloembakken waar violen in stonden leeg te maken en die weer te vullen met nieuw vrolijk spul, buiten te strijken enz. enz. Tussendoor neem ik natuurlijk tijd voor uitrusten met wat lekkers en de kranten.
Vandaag las ik het boek uit waar ik een paar weken geleden aan begonnen was, maar dat ik toen halverwege liet liggen wegens grote drukte.
Anthonie ( Ton)  van de Wardt, Het biechtgeheim. De schrijver is de vader van een vriend van de zoon van een oude vriend van mij. De laatste tipte me erover. Het boek speelt voor een groot deel in de oorlog en gaat over ondergronds werk via een priester, over liefde, ook bij die priester, verraad, Jodenvervolging, diefstal van Joods eigendom en het uittreden van de priester. Het tweede deel speelt een paar jaar na de oorlog en dan komen de draadjes samen en volgt een dramatische ontknoping.
Veel voor 140 pagina's. De stijl van schrijven spreekt me erg aan: Niet één keer heb ik een zin opnieuw hoeven lezen. Goede afwisseling van korte en langere zinnen. Het verhaal begint wat traag met veel aarzelingen bij de priester, maar als die eenmaal óm is, gaat het sneller en leest het lekker achter elkaar door.
Goed beschreven vind ik de zintuiglijke gewaarwordingen: details, hoe iets eruit ziet, ruikt, aanvoelt.
Ik weet niet of het verhaal lang zal blijven hangen, maar het lezen was een plezier. 

maandag 15 juli
Nu weet ik het zeker, heb hem zelf gezien, de steenuilen wonen in de schoppe, in ieder geval één. Van de week meende ik al dat hij opvloog, toen ik er wat rond rommelde, maar toen zag ik hem uit een ooghoek. Nu bleef ik stil staan kijken en luisteren. Dat was kennelijk helemààl niet leuk, want nu vloog een oude door het gat van een verdwenen dakpan naar buiten. Heel duidelijk zag ik dat het een steenuil was.

De Radio Kamer Filharmonie van Frans Brüggen is niet meer. Gistermiddag klonk het afscheidsconcert in het Concertgebouw. Ze begonnen met de Marseillaise, want het was 14 juli. Wat betekende de Marseillaise eigenlijk voor de Fransen, zodat het bij de Revolutie een strijdlied werd?  Het werd het symbool van de opstand van het volk tegen armoe en onderdrukking.
Het werd daar gisteren natuurlijk niet voor niets gespeeld!
  ..'En toen was het stil', zei Ab Nieuwdorp, toen de laatste noten geklonken hadden. Een schitterend orkest wegbezuinigd. Doodzonde.

zondag 14 juli
Quartorze juillet. Nee, dan het Schoolfeest hier. Vannacht om 2 uur was het feest-'gedruis' voorbij. Zacht uitgedrukt hoor, dat gedruis, 't leek meer op een volksopstand. De steenuiltjes kwamen er met hun smekend gepiep bijna niet overheen. En dan zit er zeker een kilometer tussen ons en het feestterrein en ook nog eens een flink bos. 
Vandaag rust, iedereen kan uitpuffen van twee feestdagen en weken van voorbereiding.
Morgen zal de wei wel gemaaid worden. Ik begreep dat tenminste van Bertie, toen die voor de optocht uit fietsend met opgestoken armen of hij een blikje bier in de lucht hield om met iedereen aan te stoten luid iets riep als 'volgende week kom ik maaien, pluk nu nog maar gauw de bloemetjes'.
Vond ik niet ongeestig.
Het zal voor hem nog niet meevallen om met de maaimachine de wei door de achteringang binnen te komen, de berg snoeihout van woensdag ligt er nog net zo. Gisteren heb ik van de verdere doorgang naar de wei takken gesnoeid en tussen de struiken weggewerkt, maar ik kon geen beweging krijgen in die hoop bij de zandweg. Als je een berg takken, waaronder behoorlijk dikke, met een kraan aan de kant schuift, drukt alles in elkaar. Zie dat maar eens met de hand weer te ontwarren.  Opoe Wildenborg uit Grolle zou gezegd hebben: ast dust was kast, wat zast  nog meer. (schrijfwijze moet ik nog nakijken!) 

zaterdag 13 juli
Zo'n gesprek met een paar mensen had ik gistermiddag bij mijn oude jeugdvriend en zijn vrouw in Groenlo. Hij is 5 jaar ouder dan ik en beiden zijn ze ziels dankbaar dat ze nog samen zijn. Op een feestelijke bijeenkomst van familie en vrienden onlangs, waren zij het enige echtpaar geweest, de anderen waren vrijgezel, weduwe of weduwnaar.
Ter sprake kwam het heksenproces van 1613/14, waarbij Aele Korten, Lange Aele, terecht gesteld werd. Misschien een voorouder van me. Zie Bergweg 7. De gastvrouw belde gelijk een vriendin die veel van de Grolse geschiedenis weet, ik praatte ook met haar en ze vond het interessant, had er ooit al iets over gehoord. Ze zou aan een vriend die graag naspeurwerk deed vragen of hij er eens in wou duiken. Mailadres uitgewisseld. Ik hoop dat hij een lijntje vindt tussen Aele en mij.

vrijdag 12 juli
Schoolfeest de eerste wagen met kinderen 
1   veel kindertjes 2de muziek 3 losse groepjes van de groteren4  5 de oudere jeugd 6

volwassenen hiervoor moesten de bomen gesnoeid! 8 de pinguins horen bij de IJskoning 9 Lest best 10 ..en nog 60 foto's
1 en 2, de wagens met schoolkinderen. 3. na de schoolkinderen komt de muziek 4 en 5, losse groepjes creatieve schoolkinderen. Het meisje rechts bij de postkoets is buurmeisje Dionne en voor haar loopt volgens mij haar kleine zusje Lynnette. 6, jeugdgroep. Er waren er meer, met gein en ongein,  7, 8/9 en 10 zijn wagens van buurten.  
Schoolfeest in Huppel. De zandweg is niet alleen takkenvrij voor de vrachtwagens die voer enz. brengen en halen, maar ook voor de versierde wagens die er over komen en waarvan ik het onderwerp en de uitvoering al kende, maar er natuurlijk niks over verklapte.
Het feest gaat aan me voorbij, ik kan niet tegen het geluid van feestvierende kerels. Vind het leuk om de versierde wagens met kinderen te zien, maar de ouderen die net beginnen met rondtrekken en nog niet in feeststemming zijn, maar doen of het al heel leuk is, vind ik een treurig gezicht. Zie het vast helemaal verkeerd, maar zo zie ik het nu eenmaal.
Dat zal ook wel de reden zijn dat ik niet kan 'meedoen'. Ik word doodmoe van mijn gezicht in de lolstand zetten. Feesten en los gaan zul je wel van kinds af aan meegekregen moeten hebben, om het gewoon leuk te vinden. Niet van een afstand naar jezelf en anderen kijken, zoals ik blijf doen. Nou ja, ik zal nu wel niet meer veranderen. Geef mij maar een gesprek met een paar mensen, met een beetje plagen, lachen en luisteren,  of rustig met een paar mensen zonder veel praten buiten zitten genieten van de zomer en elkaar. 

Gisteren was het eetclubje van mijn zus uit Deventer hier. Vorig jaar waren ze er toen de mussen dood van het dak vielen! maar nu konden we gelukkig na de middag nog buiten zitten en een eindje wandelen. Mij beviel de hernieuwde kennismaking heel goed. Ze mogen nog eens terugkomen! Graag!

donderdag 11 juli
Afwisselende dag gisteren: Carla belde al voor acht uur, zomaar, om even contact te hebben, geen nieuws, Yvonne kwam met de uitnodiging om over een paar maand mee te gaan naar een concert met Byzantijnse zang, en ze deed het aanbod om de bomen en struiken te snoeien die boven het zandpad uitstaken en waar vrachtwagens die naar hen toe moesten last van hadden - niet zij zou snoeien, maar Bob en Ronald,   R. vertelde dat het verwachte bericht geen goed en geen slecht nieuws bevatte, de dokter wist het nog niet, dus verkeert ze nóg een lange week in onzekerheid, Marieke en Ton kwamen eten, brachten schitterende zonnebloemen mee, Ronald en Bob snoeiden de bomen en struiken, we konden buiten eten en gingen pas om acht uur naar binnen, de merel kon al een stukje over het hoge gras vliegen, Marieke zag een havik, ik haalde met patience de hoogste score sinds vorig jaar mei en ik heb de belastingdienst blij gemaakt door op tijd te betalen, wat ze me vriendelijk verzocht hadden. Nou, zo stond het er niet precies, het ging meer van móeten, want anders..., en ook nog iets met invorderingsmaatregelen nemen. Klinkt ernstig.   O, ja, ik had nóg een persoonlijk record, in 8 minuten had ik de kruiswoordpuzzel in De Gelderlander af.    

woensdag 10 juli
Bij het verslag van gisteren had ik 't over een hij, stom, het was een zij. Moest van mezelf alles veranderen. Nieuws is dat ze weer een klein eindje kan vliegen, meter of vijf en laag bij de grond. Morgen zal ze wel helemaal kunnen vliegen. Hè hè, een hele zorg minder.

Deze foto maakte ik gisteravond bij een laagstaande zon. Zeven meisjes met gouden haren wachtend op 1 jongen die van het achterste meisje was. Vijftien jaar schat ik ze, zo oud was ik toen ik Jachman leerde kennen. Een heel leven geleden.


Ik had alles gemaaid, ook het achterste pad waar nu ook postelein groeit. De truc daarbij is om de maaimachine even in de hoogste stand te zetten en de messen te vergrendelen, dan kun je er zonder veel schade te veroorzaken overheen rijden. Er omheen gaan kan daar niet, aan de ene kant staan weidepalen en aan de andere kant zitten boomwortels, slecht voor de machine.
De man van de paardenwei en de achterburen kwamen langs rijden toen ik het stuk bij de zandweg maaide. Zien ze gelijk dat ik ook nog wel eens wat doe! 

dinsdag 9 juli
Vrijdag vloog een merel tegen het scherm bij de keuken. Het moet wel een jonge zijn, oude gebeurt dat niet (meer). Versuft zat zij op de stoep, viel na een kwartier om en bleef zo op haar zij liggen, maar ademde wel regelmatig. Toen ik na een uur of zo weer keek, zat ze rechtop met haar ogen dicht en bewoog niet, alleen haar staart wipte iets op bij het ademen. Ik zette wat water voor haar neer dat ze niet zag staan, vroeg haar hoe het nu ging en of ze pijn had, geen antwoord.
Na een uur zat ze nog zo op dezelfde plek maar nu met haar ogen open. Ik sprak haar nog eens bemoedigend toe en daar schrok ze zo van, dat ze door de open poort naar de oever racete en naar beneden tussen de dichte plantenmassa verdween. Op de stoep bleef alleen een witte plek achter.
Elke dag zie ik haar telkens op het gras of onder de struiken naar eten zoeken, ze kan kennelijk niet meer vliegen. Ja, het is wel dezelfde, want ze is te herkennen aan twee witte veren bij haar staart. Ze is nog wel schuw, maar rent niet meer voor me weg als ik wat aardigs tegen haar zeg. Soms denk ik dat ze niet (goed) kan zien, misschien kon ze dat voor vrijdag ook al niet en is ze daardoor tegen het scherm gevlogen.
Als ze nu maar dicht bij huis blijft, is ze redelijk veilig.

Mens waar maak je je druk om, 19000 kinderen gaan er wereldwijd elke dag dood, hele volkeren worden uitgemoord en jij maakt je druk om één stomme vogel.
Ja, ik weet 't, maar aan het grote lijden kan ik niks doen. Die vogel is een overzichtelijk en hanteerbaar geval. Als ik daar een beetje over waak, doe ik nog iets nuttigs. Zegt m'n gevoel- of mijn snel gerust te stellen geweten. 

maandag 8 juli
Gisteravond de twee jonge uiltjes weer gehoord, zijn dus niet opgegeten. Ze zitten niet altijd meer dicht bij elkaar.

Dini belde 's morgens om te zeggen dat haar broer overleden was na 2 dagen 'ziek' te zijn geweest, was helemaal óp. Tachtig jaar, had tot vorige week nog gewerkt. Fietste nog. Ik leerde hem op mijn 13e kennen. Hoorde gisteren dat hij toen een beetje verliefd op me was, vanwege mijn blauwe ogen. En 'k heb bij mijn weten nooit van mijn leven blauwe ogen gehad, ja als baby misschien!

Martha belde tussen de middag: we hebben een tuinfeestje vanmiddag, met familie en buren, heb je zin om te komen? Ja, aardig van haar om aan me te denken.
Behalve haar man, die de dag ervoor jarig was geweest, kende ik niemand van haar of zijn familie.
De zus met de prachtige tuin, die ook schildert, kwam naast me zitten en later nog een zus, allemaal heel verschillend. Er werden plannen gemaakt voor de open tuinen dag, er waren drankjes en hapjes, helemaal goed, een echt fijne middag.

's Morgens had ik de rest van de vuurdoorn met een grote kniptang weggehaald. Nu liggen er nog takken op het dak, helemaal verstrengeld met de goudenregen.
Ik wil niet aan die knoedel gaan trekken, bang nog meer pannen er af te schrapen dan er door vogels, katten, eekhoorns of kwade geesten verschoven of 'weggemaakt' zijn. Twee en een half uur bezig geweest. Elk minitakje met stekels minutieus van de grond opgeraapt. 'Daar ligt nog een tak', hoorde ik in gedachten Jachman zeggen, bang voor zijn kruiwagenband.
In een lang huwelijk leer je bij.
En je vergeet er veel van. 

zondag 7 juli
Eten haviken steenuiltjes? Eergisteravond hoorde ik er zeker drie, 2 tegelijk bedelende en 1 maar waarschijnlijk 2 volwassen vogels, die hoor ik zelden tegelijk. Gisteravond heb ik van half elf tot half een buiten zitten luisteren en maar 1 bedelend jong gehoord.
Al weken is hier een havik in de omgeving, gisteren zag ik er twee steeds stoeien in de achterste dennen en langs de beek. En weer vloog die ene laag boven het hoge gras van de hooiwei van beek naar dennen. 

Ik zat om tien uur nog buiten om de berg vuurdoorntakken te bewonderen die ik op de grond had laten vallen bij het snoeien. Die struik was zo hoog in de ook hoge goudenregen gegroeid, en zo breed geworden, dat de schoppedeur bijna niet meer open kon, ik moest er echt iets aan doen.
De hemel was volkomen helder. Terwijl ik naar die berg keek, keek ik natuurlijk ook in de verte, naar het oosten, en toen zag ik voor het eerst van mijn leven bewust de aardschaduw. Vijf over tien: eerst de donkere bank achter en tussen de bomen en even later die steeds hoger komende schaduw, tot de hemel er boven zo donker was geworden dat de schaduw niet meer te zien was. Tien uur twintig.
Even later begonnen de uiltjes.       

zaterdag 6 juli
Al een paar weken zijn hier in de buurt steenuiljes 's avonds laat actief. Het hoge gepiep, met vraag en antwoord heb ik jaren niet zoveel gehoord. Elk huis hier aan de zandweg heeft een steenuilenkast, soms zelfs twee, ik heb er ook één. Omdat ze er maar in éen kunnen wonen, geen ruzie tussen de mensenburen willen, denk ik dat ze liever een oud kippenhok uitzoeken dan zo'n bedachte kast. Hier hebben ze ook al eens in de schoppe gebroed.
Gisternacht en afgelopen nacht hoorde ik er duidelijk meer dan twee. Urenlang waren ze heel dichtbij, in de bosrand langs de beek, maar ook richting eik en struiken/bomenrand langs de wei.
Ik denk dat ze jongen hebben. Prachtig zou dat zijn. En of die nu bij de buren of hier geboren zijn, maakt me niks uit. (Dat jok ik. Echt wel!)
Als ze maar hier in de buurt blijven en volgend jaar ook!  
                                                      ----
Ander onderwerp. Al vaker heb ik het er over gehad dat het Saksisch een oudere taal is dan het ABN dat door de meeste mensen in Nederland gesproken wordt. ABN geldt als beschaafder.Toch hoor ik bij nieuwslezers en omroepers vaak een raar accent. 'Oost' wordt dan 'oust'. Hoe kan dat nou? Ze leren toch een correcte uitspraak? Goed je mond open doen en niet zo binnensmonds praten als die tukkers.
Als je je mond echter ver open doet bij 'oost' door je onderkaak te laten zakken, dan hoor je 'oust', probeer het maar. De 'o' is de klinker die daarvoor gevoelig is.
De laatste tijd valt me nog iets op: de tussen 'n'. Niet de idiote n in samenstellingen, maar de uitspraak-n.
Voorbeelden die ik gisteren van de omroepster hoorde op radio4. 'Zulle we-n 't daar eens over hebben?'    'Je hoorde-n 't al...'. Klinkt niet echt mooi, dat soort ABN.   

vrijdag 5 juli 
Nog nooit las ik zo veel bijzonderheden over het (openbare) leven van Maarten van Roozendaal als deze week, nu hij dood is. Veel hilarische verhalen, ook enkele met een meer beschouwende ondertoon, maar het ontroerendst vind ik de column van Thomas Verbogt in de Gelderlander van woensdag 3 juli.
 

Maarten herdacht zeven jaar geleden Bert Klunder, Thomas herdenkt Maarten en daarmee ook Bert. Wie zal Thomas herdenken als deze zelf het schouwtoneel verlaat, de deur door gaat?

donderdag 4 juli
Het regende hier nauwelijks, dus werd het geen rustdag. Ben begonnen bij de zitkuil. Ik kan beter zeggen 'zatkuil' want ik zit er bijna nooit meer sinds we windschermen bij huis hebben.
Wel kom ik er dagelijks langs op weg naar schommel of zomaar wandelend. Het trapje was dichtgegroeid en nadat Carla gras gemaaid had was dat ook al weer tot enkelhoogte aangegroeid.
De kuil heeft een laag muurtje, het fundament van een kippenhok lang geleden. Dat muurtje is aan 2 kanten begroeid met grootbladige klimop. Verder groeien er rode rozen langs het dak, en lage aan de derde kant van het muurtje.
Zo te lezen een idyllisch plekje. Dat zou het zijn als de vierde kant er niet was, de kant van het windscherm en het dak dat tot over van de kuil komt. Om het dak te steunen, staan er drie palen slordig schuin onder, ver naar voren. Dat zit niet gezellig.
Dit wilde ik eigenlijk helemaal niet vertellen, over de rozen wou ik het hebben. Tot anderhalve meter van de grond, zowel binnen als buiten de kuil zijn ze afgevreten. Ze zijn er dus nog wel! Reeën! Ze zijn verdomme het trapje afgegaan, hebben het malse gras versmaad en de rozenknoppen opgevreten. Allemaal! wat zou jij zeggen als je dat zag?           Nou, ik ook, én hard!

woensdag 3 juli
Vorig jaar op 3 mei zagen we de uitzending vanuit de Nieuwe Kerk in Amsterdam van het Requiem voor Auschwitz. Ik vond het indrukwekkend.  De componist is Roger M. Rathgeb. Het koor het Studentenkoor Amsterdam, maar de solisten en het orkest waren Roma en Sinti, allen zongen en speelden onder leiding van dirigent Ricardo M. Sahiti.
Van de week heb ik eindelijk de DVD gekocht en ik vind het opnieuw schitterend. 
De NOS-documentaire 'De Vergeten Holocaust' staat ook op die DVD.

Vandaag regen, dus een goede dag om uit te rusten van al het snoei-, maai- en schoonmaakwerk. Voor al die dingen was het gisteren een perfecte dag, werken als het bewolkt was en uitrusten als de zon scheen. En even een foto maken van de in mei halfbevroren Clematis in zijn Nedap-kistje. Collega die toen al in knop zat was helemaal bevroren, en die is ook weer bijgekomen, is al een meter hoog, nee, (nog) geen knoppen.

dinsdag 2 juli
Het stuk tuin bij de 5 bomen, nu nog boompjes, die ik eerverleden jaar kreeg, ben ik hevig aan het bewerken. Plaggen er uit, oude nog taaie boomwortels er uit, mooie potgrond er in. Tijdens de operatie praat ik bemoedigend tegen de boompjes, en even meende ik dat er antwoord kwam: We zullen nu echt ons best gaan doen om kersen, morellen en trossen seringen te maken. Beloofd! 
Bij huis gemaaid, morgen de graspaden. Midden op het achterste pad staat nu een grote plek roze winterpostelein. Die zal ik moeten verplanten voor ik kan maaien. Het is heel snel opgekomen en bloeit al!

Terwijl ik geniet van dit mooie avondlicht en intussen de maaimachine schoonspuit, komt de schilder aanrijden.
Hij neemt de afbladderende en halfvergane opdikplanken van de luiken in ogenschouw en ziet opknapwerk helemaal zitten. Hoe ouder de huizen, hoe liever hij er aan werkt. Hij vertelt enthousiast over de andere projecten die hij onder handen heeft. Hij vindt dit hier net zo'n mooi project.
Het is natuurlijk wel jammer dat hij er dit jaar geen tijd meer voor heeft, misschien als het een mooie oktober wordt.... De luiken kan hij eventueel in de werkplaats doen,  maar de gevel zelf en de daklijsten zit er dit jaar niet meer in. 
Eerst maar eens de offerte afwachten.

maandag 1 juli
Eén van de interessantste documentaires van de laatste tijd vond ik op Arte: Das Geheimnis der Wolken. Zondag 7 juli wordt die nog eens herhaald, ik dacht om 10.05 's morgens.
Als je je interesseert voor klimaatveranderingen zoals die nu bekend zijn van de laatste 500 miljoen jaar door onderzoek aan aardlagen en fossielen, kijk dan. Het is een fascinerende samenhang met de jongste onderzoekingen naar kosmische straling en zonneactiviteit die het klimaat beïnvloeden.
   
In de film volgt documentairemaker Lars Oxfeldt Mortensen het team van de Deen Henrick Svensmark bij het zoeken naar een andere verklaring voor de opwarming van de aarde dan alleen de CO2- uitstoot. Kosmische straling en een grotere of minder grote activiteit van de zon zorgen voor toe- en afname van wolken en die regelen de temperatuur op aarde.   
Het klimaat veroorzaakt niet de hoeveelheid wolken, zoals tot nu toe is gedacht, maar de wolken veroorzaken het klimaat. 

De tegenstand die Svensmark ondervindt van de gevestigde klimaatdeskundigen is zeer groot en wordt vaak op een onwetenschappelijk bedenkelijk laag niveau geuit.